Ouderen, daar sta je voor op!

ouderen

De Tora introduceert de mitswa van “Mipenei Seva Takum Ve’hadarta Penee Zakeen”. Dat is een wet die vereist dat we gaan staan in de aanwezigheid van Tora geleerden en ouderen.

Dit betekent dat wanneer een Torah geleerde of een oude van dagen binnenkomt. En dit is op een afstand van 6-8 meter van je af. Dan moet je staan en blijven staan totdat de geleerde of oudere verder uit je buurt is.

Op welke leeftijd beschouwen we een persoon een “oudere” dat je de verplichting hebt voor hem op te staan?

Maran* & meeste Poskim** zijn van mening dat een persoon als ‘oudere’ wordt beschouwd als hij zeventig jaar oud is. Hoewel de Ben Ish Chai*** citeert: dat deze plicht al van toepassing is vanaf de leeftijd van zestig jaar.

De algemeen geaccepteerde mening is naar het oordeel van Maran en de meeste andere Poskim namelijk dat deze Mitswa geldt voor de leeftijdsgroep vanaf zeventig jaar en ouder. Maar, de Halacha zegt van iemand die wil zijn streng en de mening van de Arizal wil volgen, “Tavo Alav Beracha” – dan verdient hij zegen.

Heel vaak zie je een oudere persoon, maar je kan niet vaststellen of hij ouder is dan zestig of zeventig jaar.

Wat moet je in zo een geval doen?

Chacham Ovadia Yoseph

Chacham Ovadia Yoseph zegt in deze situatie geldt het principe “Safek De’orayta Le’chumra” geldt. Dit betekent dat wanneer onzeker bent over een Tora verplichting, dan moet je de strengste regels opvolgen.

Met deze belangrijke Torah verplichting van “Mipenei Seva Takum” dan moet je gaan staan ook al ben je niet zeker is of deze persoon zeventig jaar oud is.

Daarom, bijvoorbeeld, als je in de bus of trein zit en een ouderen persoon loopt binnen. En hij is zes tot acht meter van je af dan moet voor hem opstaan. Dit zou helemaal vanzelfsprekend moeten zijn, maar jammer genoeg onze cultuur van egoïsme missen veel mensen dit belangrijke principe en geven hun zitplaats in niet aan een oudere een volle bus of trein.

We moeten onze kinderen trainen om respect te tonen niet alleen aan mensen boven de leeftijd van zestig of zeventig jaar, maar aan alle mensen in het algemeen.

Het is vaak erg druk in de synagoge of in openbare plaatsen en er zijn meer mensen dan zitplaatsen. De ouderen moeten hun kinderen trainen om op te staan en hun stoel aan de oudere te geven.
Maar als het gaat om mensen boven de leeftijd van zeventig jaar, of volgens de Arizal, boven de zestig jaar dan is er een daadwerkelijke verplichting uit de Tora dat zelfs volwassenen op moeten staan om hun stoel aan te bieden.

Overgenomen uit: The Rabbi Jacob S. Kassin Memorial Halacha Serie Geschreven door Rabbijn J. Eli Mansour (6 / 23 / 2011)

* auteur van Sjoelchan Aroech
**autoriteiten van Halacha
*** Rabbi Yosef Chaim van Bagdad, 1835-1909 de Arizal (Egypte-Tzefat, 1534 -1572)

Reageer